Bạn đã bao giờ bước vào phòng hành chính và thấy con dao rọc nằm trên bàn, lưỡi hé ra một nửa, mà không ai nhớ là ai để đó? Tình huống này khá quen thuộc với nhiều văn phòng. Khi chọn kéo và dao rọc giấy, bạn không chỉ cần một dụng cụ cắt gọn. Điều quan trọng hơn là chọn món nào để không ai phải dán băng cá nhân chỉ vì một vật dụng nhỏ.
Vì sao kéo và dao rọc lại dễ gây tai nạn nhất văn phòng?
Hai món này nằm trong nhóm đồ dùng ai cũng cầm mỗi ngày nên rất dễ bị xem nhẹ. Quen tay thì người ta mất cảnh giác. Một chiếc dao rọc bỏ bừa trên bàn có thể cứa vào tay người đi ngang khi họ vội lấy tập hồ sơ. Đó là kiểu rủi ro không ai lường trước.
Tình huống chúng tôi gặp nhiều nhất là đưa kéo cho đồng nghiệp bằng cách cầm phần mũi kéo hướng về phía người nhận. Vết cắt kiểu này thường nhỏ và không nguy hiểm đến tính mạng. Nhưng nó vẫn khiến người bị thương phải tạm nghỉ đi sơ cứu. Lặp lại nhiều lần, chi phí ấy cộng dồn thành một khoản không nhỏ. Một khách hàng từng kể với chúng tôi rằng chỉ trong một quý, văn phòng họ ghi nhận ba lượt sơ cứu vì cùng một nguyên nhân: đưa kéo sai cách.
Vì sao cần tiêu chí riêng khi dụng cụ dùng chung? Một chiếc kéo chỉ có một người dùng thì bạn chỉ cần cẩn thận với chính mình. Khi cả phòng dùng chung, bạn phải tính đến người khác. Có người chưa quen cách cầm, có người đang vội, có nhân viên mới vừa vào làm. Dụng cụ tốt cho nhiều người là dụng cụ có thể bỏ qua những sai sót nhỏ của người dùng.
Kéo văn phòng và dao rọc giấy: mỗi loại hợp với việc nào?
Nói ngắn gọn, kéo cắt theo đường cong, còn dao rọc cắt theo đường thẳng và nhanh hơn nhiều. Kéo hợp khi bạn cần cắt giấy mỏng theo hình, cắt bìa hay những đường uốn lượn. Dao rọc hợp khi cần cắt thẳng một đường dài, mở thùng carton hoặc rọc băng keo gói hàng.
Bạn có thể hình dung đơn giản: cắt hình hay đường cong thì dùng kéo, mở thùng và rọc băng keo thì dao rọc tiện hơn hẳn. Với bìa dày, nên cân nhắc kéo cỡ lớn hoặc dao rọc lưỡi 18 mm, tùy độ dày thực tế của tài liệu bạn đang xử lý.
Tiêu chí an toàn khi chọn kéo dùng chung
Với kéo dùng chung, đầu kéo là chỗ nên để ý trước tiên. Đầu tròn hoặc có nắp bảo vệ giúp hạn chế đâm vào người bên cạnh khi ai đó bỏ kéo vào ngăn bàn. Đầu nhọn cắt gọn hơn, nhưng dễ gây thương tích nếu va chạm bất ngờ.
Tay cầm cũng quan trọng không kém. Tay cầm có lớp chống trượt sẽ không tuột khi cắt bìa dày. Lực cắt nhẹ giúp giảm mỏi cổ tay, nhất là với người phải cắt giấy cả ngày. Bạn cũng nên kiểm tra lò xo và bản lề. Kéo kém chất lượng hay kẹp tay khi đóng mở là tai nạn rất dễ bị bỏ qua. Cầm thử một lần trước khi mua sẽ thấy ngay.
Tiêu chí an toàn khi chọn dao rọc giấy
Dao rọc an toàn nhất là loại có cơ chế khoá lưỡi tự động. Khi thả nút đẩy ra, lưỡi tự thu vào. Nút đẩy có hãm còn giữ lưỡi không trượt ra ngoài khi bạn cất vào túi hay ngăn bàn. Chi tiết nhỏ này quyết định khá nhiều khi dùng chung.
Thân dao nên làm bằng kim loại hoặc nhựa dày, cầm vừa tay và không quá trơn. Thân mỏng, nhẹ quá thì người dùng dễ siết mạnh rồi trượt tay. Trước khi mua, hãy cầm thử. Thân dao đủ chắc sẽ giúp đường rọc thẳng hơn.
Nên chuẩn bị sẵn lưỡi dự phòng. Khi thay, hãy làm lúc lưỡi đã thu về, dùng kìm nhỏ hoặc đồ gắp, tuyệt đối không chạm tay trần vào mép lưỡi. Lưỡi cũ đừng để lung tung, hãy bỏ vào hộp có nắp kín.
Chọn kích thước và chất liệu lưỡi theo nhu cầu thực tế
Kéo dài khoảng 16 đến 21 cm là cỡ hợp lý cho bàn làm việc chung, vừa tay và dễ cất. Nếu thường xuyên cắt bìa hay tài liệu dày, bạn nên có thêm một chiếc kéo lớn hơn để dùng riêng cho việc đó. Đừng bắt chiếc kéo nhỏ gánh việc nặng.
Về chất liệu, lưỡi thép không gỉ bền hơn lưỡi mạ và ít gỉ khi để trong môi trường ẩm như phòng lưu trữ hay khu bếp chung. Lưỡi mạ mới mua thì sắc, nhưng lớp mạ dễ bong. Khi lộ thép bên trong, lưỡi gỉ, cắt kém và còn làm bẩn tài liệu.
Với dao rọc, lưỡi 9 mm phù hợp để rọc giấy và băng keo nhờ mỏng, dễ uốn theo đường cắt. Lưỡi 18 mm dày hơn, dùng cho bìa cứng hoặc thùng carton. Chọn sai cỡ thì hoặc là cắt không nổi, hoặc lưỡi gãy giữa chừng, và lúc đó rất nguy hiểm.
Giá và độ bền tham khảo khi mua sắm
Giá kéo và dao rọc văn phòng khá chênh lệch tùy thương hiệu và chất liệu. Kéo phổ thông thường rẻ, còn kéo có tay cầm chống trượt và lưỡi inox thì cao hơn rõ rệt. Dao rọc khoá lưỡi tự động cũng đắt hơn dao thường. Giá thay đổi theo thời điểm, nên hãy hỏi trực tiếp nơi bán để có con số đúng nhất.
Tuổi thọ lưỡi phụ thuộc tần suất sử dụng và vật liệu cắt. Dao dùng để rọc băng keo và thùng carton sẽ mòn nhanh hơn nhiều so với dao chỉ rọc giấy văn phòng. Ở những văn phòng đông người, lưỡi có khi phải thay sau vài tuần, có khi vài tháng.
Khi tính chi phí cho cả văn phòng, hãy chia tổng tiền cho số người dùng. Bộ kéo và dao rọc tốt có thể đắt hơn lúc mua, nhưng tính trên đầu người và số lần thay thế thì thường rẻ hơn món hàng rẻ tiền phải mua lại liên tục.
Quy định sử dụng và bảo quản an toàn
Nên đặt một quy tắc đơn giản: dao rọc luôn được cất trong vỏ hoặc khay riêng, không để lưỡi hướng ra ngoài. Một khay có nắp, đặt cố định ở một vị trí, sẽ giúp mọi người quen tay cất đúng chỗ sau mỗi lần dùng.
Khi cắt, hãy hướng lưỡi ra xa cơ thể và dùng thước kim loại làm chỗ tì. Thước nhựa dễ bị lưỡi cắt vào rồi trượt, rất nguy hiểm. Đặt tài liệu lên tấm đệm cắt thay vì mặt bàn gỗ, vì như vậy lưỡi sẽ không cùn nhanh.
Khi đưa kéo hay dao cho đồng nghiệp, đừng đưa thẳng bằng tay. Hãy đặt xuống bàn rồi để người kia tự cầm. Thói quen nhỏ này ngăn được khá nhiều vết cắt.
Mẹo bảo dưỡng để kéo và dao rọc luôn sắc và êm
Bản lề kéo khô sẽ kêu và cắt nặng tay. Nhỏ một chút dầu bôi trơn vào khớp bản lề định kỳ là kéo êm hơn hẳn. Không cần bôi nhiều, chỉ cần đủ để khớp chuyển động trơn tru.
Keo từ băng keo và bụi giấy bám vào lưỡi khiến cắt kém và dễ làm rách tài liệu. Sau mỗi tuần dùng nhiều, hãy lau lưỡi bằng vải khô hoặc vải thấm chút cồn. Nhớ lau khi lưỡi đã thu hoặc đã tháo ra, tránh chạm tay vào mép sắc.
Bạn nên thay lưỡi khi thấy mép bị xước, cắt xong tài liệu bị kéo rách thay vì đứt sạch, hoặc phải ấn mạnh hơn trước. Đó là dấu hiệu lưỡi đã cùn. Cố dùng tiếp chỉ làm tăng nguy cơ trượt tay.
Những sai lầm thường gặp khi mua và dùng kéo, dao rọc
Sai lầm đầu tiên là chỉ nhìn giá rẻ nhất. Lưỡi mỏng và thân nhẹ thường mẻ nhanh, mà lưỡi mẻ lại dễ gãy vụn và gây thương tích. Rẻ lúc mua nhưng đắt về sau.
Sai lầm thứ hai là để nhiều dao rọc chung trong một hộp không nắp. Khi lục tìm đồ, người ta dễ quờ tay trúng lưỡi. Mỗi dao nên có vỏ riêng, hoặc để trong hộp kín có nắp.
Sai lầm thứ ba là không phân khu dụng cụ. Đồ dùng chung ở bàn tiếp khách, đồ cá nhân trong ngăn bàn và dụng cụ cắt bìa trong kho nên được tách riêng. Khi mọi thứ lẫn lộn, không ai biết cây kéo nào đang ở đâu và lưỡi nào đã cùn.
Câu hỏi thường gặp
Kéo văn phòng nên chọn lưỡi thép hay lưỡi inox?
Lưỡi inox thường được ưu tiên vì ít gỉ, nhất là ở nơi ẩm. Thép thường cắt sắc lúc đầu nhưng dễ gỉ nếu không lau khô. Với văn phòng dùng chung, inox là lựa chọn ổn định hơn.
Dao rọc giấy có cần khoá lưỡi khi dùng chung không?
Nên có. Dao khoá lưỡi tự động giảm nguy cơ lưỡi lộ ra khi để trên bàn hay trong túi. Nếu dao không có khoá, bạn cần quy định cất vào vỏ ngay sau khi dùng.
Bao lâu nên thay lưỡi dao rọc một lần?
Không có con số cố định. Lưỡi dùng để rọc băng keo và thùng carton mòn nhanh, có thể chỉ vài tuần. Lưỡi chỉ rọc giấy thì bền hơn. Khi thấy cắt không sạch hoặc phải ấn mạnh, hãy thay ngay.
Kéo đầu tròn có thật sự an toàn hơn kéo đầu nhọn không?
Có, nhất là trong môi trường đông người. Đầu tròn ít gây thương tích khi va chạm hay khi bỏ vào ngăn bàn. Kéo đầu nhọn vẫn cần cho một số việc cắt chi tiết, nhưng nên dùng có kiểm soát hơn.
Văn phòng đông người nên trang bị bao nhiêu kéo và dao rọc?
Thông thường, mỗi khu vực làm việc nên có ít nhất một bộ dùng chung, cộng thêm kéo cá nhân cho những người thường xuyên cắt giấy. Dao rọc nên có số lượng vừa đủ để không ai phải đi mượn, và luôn có lưỡi dự phòng. Hãy bắt đầu từ nhu cầu thực tế của từng bàn rồi điều chỉnh sau vài tháng sử dụng.
Nếu bạn đang cần chọn thêm dụng cụ đi kèm, có thể tham khảo dao rọc giấy: chọn lưỡi, thân dao và dùng an toàn và so sánh bấm kim kẹp giấy và cách chọn theo số tờ. Ngoài ra, bạn cũng có thể xem thêm các dụng cụ văn phòng khác, được phân loại khá rõ ràng để dễ so sánh.